11 oylik
O'n bir oy: bir yoshga yaqin
Qo'lingizdan ushlab birinchi qadamlar, birinchi haqiqiy so'zlar va yaqinlashayotgan tug'ilgan kun.
Ko'p o'n bir oylik go'daklar qo'lingizdan ushlab qadam tashlaydi, yordam bilan piyoladan ichadi va ma'noli bir-ikki so'z aytadi. Bu oy bir yoshlik tekshiruvi va emlashlarga tayyorlanish vaqti.
O'sish
Vazn
8,2–11,1 kg
Bo'y
72–79 sm
Odatiy oraliq; pediatr farzandingizning o'sishini o'sish jadvali bo'yicha kuzatib boradi. Bir yoshga kelib ko'p bolalar tug'ilgandagi vaznini taxminan uch baravar oshiradi.
Chaqaloq nimalarni o'rganmoqda
- Ko'p go'daklar qo'lingizdan ushlab yoki stulni surib birinchi qadamlarini tashlaydi; ba'zilari o'zi yuradi, boshqalari yana bir necha oy yurmaydi, ikkalasi ham me'yor.
- Bola ma'noli bir-ikki so'z aytadi, masalan, onasiga "mama" yoki "ber" ma'nosida "be", va ko'p ifodali g'o'ldiraydi.
- Imo-ishora bilan oddiy iltimoslarni tushunadi: "piyolani ber", "bu yoqqa kel", "xayr deb qo'l silkit".
- Bola yordamingiz bilan piyoladan ichadi, mayda ovqat bo'lakchalarini chiroyli oladi va qoshiq ishlatishga urinishi mumkin.
- O'yin maqsadliroq bo'ladi: kubikni qutiga solish, mashinani surish, rasmli kitobni tomosha qilish va qalin varaqlarni ag'darish.
Ovqatlantirish
- Kuniga uch mahal oilaviy ovqat va ikki tamaddi; emizish ikkalangiz istagancha davom etadi, JSST ikki yosh va undan keyin ham tavsiya qiladi.
- Endi menyuga mayda kesilgan, tuz va shakar qo'shilmagan ko'pchilik oilaviy taomlar kirishi mumkin: yumshoq guruchli taomlar, ugra, go'sht, baliq, tuxum, oz miqdorda qatiq va pishloq, non, sabzavot va meva.
- Birinchi tug'ilgan kungacha qoidalarga amal qiling: asal yo'q, asosiy ichimlik sifatida sigir suti yo'q, choy, sharbat va shirinliklar yo'q, butun uzum va yong'oq yo'q.
- Oila bilan dasturxon atrofida, ekransiz ovqatlanish bolaga boshqalar yegan narsani yeyishni va to'yganda to'xtashni o'rgatadi.
Uyqu
Ikki marta kunduzgi uyqu bilan 12–14 soat atrofida; ba'zi bolalar bitta uyquga o'tishni boshlaydi, lekin ko'pchilik 15–18 oylikgacha ikkitasini saqlab qoladi. Uyqu oldidagi tartibni o'zgartirmang, bolani uyqusi kelgan, lekin hali uxlamagan holda yotqizing va o'zining beshigida chalqancha xavfsiz uxlashni davom ettiring.
Ko'riklar va emlashlar
- O'n bir oylikda pediatr yoki patronaj hamshirasi tekshiruvi. Undan bir yoshlik tekshiruvga tayyorlanish uchun foydalaning: umumiy qon tahlili va siydik tahlili odatda 12 oylik atrofida qilinadi.
- Keyingi oy, 12 oylikda, MMR-1 (qizamiq, tepki, qizilcha) va PCV-3 (pnevmokokk) emlashlari qilinadi. Emlash kartasini tekshiring va o'tkazib yuborilgan dozalar haqida so'rang.
- Temir tanqisligi kamqonligi 9–12 oylikda ko'p uchraydi; agar bolaga hali umumiy qon tahlili qilinmagan bo'lsa, bir yoshlik tekshiruvda so'rang.
- MMR emlashidan 5–12 kun o'tgach isitma va yengil toshma paydo bo'lishi mumkin, odatda ular zararsiz; isitma 39 °C ga yetsa yoki uch kundan ko'p davom etsa, shifokorga qo'ng'iroq qiling.
O'yinlar va kundalik maslahatlar
- Birga yuring: avval ikkala qo'lidan, keyin bittasidan ushlab; mustahkam suriladigan o'yinchoq yoki surish uchun ag'darilgan kir savati mashqni o'yinga aylantiradi.
- Har kuni oilangiz tilida yoki tillarida ovoz chiqarib o'qing; rasmlarni, hayvonlarni va oila a'zolarini nomlang, varaqlarni bola o'zi ag'darsin.
- Ustma-ust qo'yiladigan piyolalar, ichma-ich kosalar, bir-biriga dumalatiladigan kichik koptok va harakatli qo'shiqlar eng yaxshi o'yinchoqlar bo'lib qoladi. Ikki yoshgacha ekran yo'q (JSST).
- Xavfsizlik: balkonni qulflang va tagida stul yoki divan turgan derazani hech qachon ochiq qoldirmang; zinapoyani to'siq bilan yoping, dorilar, kimyoviy vositalar, tangalar va batareyalarni qulf ostida saqlang.
Shifokorga yoki 103 ga qo'ng'iroq qiling, agar
- 39 °C va undan yuqori isitma, uch kundan ko'p davom etgan har qanday isitma yoki nafas olishning qiyinlashuvi.
- Diareya yoki qusish vaqtida suvsizlanish: ho'l tagliklar kamaygan, og'iz qurigan, ko'zlar ichiga botgan, yosh chiqmaydi, uyquchanlik.
- Bosilganda oqarmaydigan toshma, tirishish, har qanday ovqatdan bosh tortish yoki bolani uyg'otish juda qiyin bo'lishi.
- Rivojlanish: bola suyanchsiz o'tirmaydi, 12 oylikda oyoqlariga tayanmaydi, g'o'ldiramaydi, barmog'i bilan ko'rsatmaydi va qo'l silkitmaydi, ismiga javob bermaydi yoki ko'nikmalarini yo'qotmoqda. Buni bir yoshlik tekshiruvda yoki undan oldin pediatr bilan muhokama qiling.
- Har qanday xavotirli belgida kutmang: 103 ga qo'ng'iroq qiling yoki poliklinika/shifoxonaga boring.
Ichki hissingizga ishoning. Chaqaloq sizga kasal tuyulsa, 103 ga qo'ng'iroq qiling yoki poliklinikaga boring.
Telegramda oylik yangiliklar
Botga chaqalog'ingizning tug'ilgan sanasini ayting — u har oy rivojlanish haqida xabar yuboradi va navbatdagi emlashlarni eslatadi.
- ✓Har yangi haftada qisqa dayjest
- ✓Tug'ruqqacha qolgan kunlar hisobi
- ✓Yaqinlashayotgan tekshiruvlar haqida eslatma
- ✓Tepishlar hisoblagichi va to'lg'oq taymeri
