4 oylik
To'rt oylik: ag'darilish va qo'l uzatish
Barqaror bosh, birinchi ag'darilish va hamma narsani ushlaydigan qo'llar.
To'rt oylikda bola boshini barqaror tutadi, qo'l uzatib ushlaydi, qorindan chalqanchaga ag'darilishi mumkin va uzun tovush zanjirlari bilan g'ung'illaydi. Poliklinikada – uchinchi emlashlar.
O'sish
Vazn
6,1–8,4 kg
Bo'y
62–68 sm
Bundan buyon vazn ortishi biroz sekinlashadi – haftasiga taxminan 100–150 g. Odatiy ko'rsatkich; pediatr bolangizning o'sishini o'sish jadvali bo'yicha kuzatib boradi.
Chaqaloq nimalarni o'rganmoqda
- Bolani tik tutganingizda yoki tizzangizga o'tqazganingizda bosh tayanchsiz barqaror turadi.
- Ko'p bolalar shu paytlarda qorindan chalqanchaga ag'dariladi, ba'zan o'zi ham hayron qoladi; chalqanchadan qoringa ag'darilish odatda bir-ikki oydan keyin keladi.
- Bola o'yinchoqqa ikki qo'li bilan uzanadi, ushlaydi va og'ziga olib boradi; hamma narsa og'iz bilan tekshiriladi.
- G'ung'illash avj oladi – «ba», «ga» va «ma» kabi tovush zanjirlari – ohang va balandlik o'zgarishi va xursandchilik chiyillashlari bilan.
- Oyoqlari qattiq yuzada turganda bola oyoqlari bilan tiraladi va vaznining bir qismini ko'tarishi mumkin.
- Bola yuzingiz va ovozingizni taniydi, o'yindan zavqlanadi va o'yin to'xtaganda yig'lashi mumkin.
Ovqatlantirish
- Tanishlar bo'tqani ertaroq boshlashni maslahat bersa ham, 6 oygacha faqat ko'krak suti bilan emizishga amal qiling; bolaning hazm tizimi va buyraklari hali tayyor emas. 4 oylik atrofida ko'p bolalar kuniga 5–7 marta emadi.
- Qo'shimcha ovqatga tayyorlik belgilari – ozgina tayanch bilan o'tirish, boshni yaxshi tutish, ovqatga qo'l uzatib og'ziga olib borish – odatda 6 oylik atrofida birga paydo bo'ladi. Sizning ovqatlanishingizni qiziqib tomosha qilishning o'zi tayyorlik belgisi hisoblanmaydi.
- Sun'iy aralashma ishlatsangiz, shifokor maslahatisiz shishaga bo'tqa qo'shmang va ovqatni quyuqlashtirmang.
- Kuniga 400 XB D vitamini va emizayotganingizda o'zingizning 200 mkg kaliy yodidingizni davom ettiring.
Uyqu
4 oylikdan tavsiya etilgan umumiy uyqu kuniga 12–16 soat, odatda 2–3 kunduzgi uyqu va uzunroq tun. Ko'p oilalar 4 oylik atrofida uyqu tuzilishi shakllanayotganda ko'proq uyg'onishni sezadi; bu o'tib ketadi. Bolani doim chalqancha yotqizing – o'zi ikki tomonga ag'darila boshlagach, u o'zi joylashgan holatda qolishi mumkin, lekin karavotda yostiq, ko'rpa, yon to'siq va o'yinchoqlar bo'lmasligi shart. Ag'darilish boshlangach, yo'rgaklashni to'xtating. Karavotni o'z xonangizda saqlang va bola bilan hech qachon divan yoki kresloda uxlamang.
Ko'riklar va emlashlar
- 4 oylikda uchinchi emlashlar qilinadi: OPV-3, Rota-3 va Penta-3, shuningdek poliomielitga qarshi birinchi in'yeksion vaksina IPV-1. Bundan keyin navbatdagi rejali emlash tashrifi – 6 oylikda.
- Xuddi shunday yengil reaksiyalarni kuting – 24–48 soat davomida past harorat, og'riqli oyoq va injiqlik. 39 °C dan yuqori harorat, talvasa, nafas olishdagi qiyinchilik, yuzning shishishi yoki bola bo'shashib, uyg'otish qiyin bo'lsa 103 ga qo'ng'iroq qiling yoki shifoxonaga boring.
- Poliklinikada oylik ko'rik: o'sish, son bo'g'imlari, bosh shakli, ko'rish va eshitish reaksiyalari, shuningdek ag'darilish va qo'l uzatish qanday ketayotgani haqida suhbat.
- Endi bola ushlab, ag'darilayotgani uchun uyni xavfsiz qilishni boshlang: qo'li yetadigan joyda hech qanday mayda narsa bo'lmasin, bola qo'lingizda bo'lganda issiq ichimliklar ichmang va bolani hech qachon karavot yoki tagliq almashtirish stolida qarovsiz qoldirmang.
O'yinlar va kundalik maslahatlar
- Ushlash, silkitish va chaynash uchun shiqildoqlar, yumshoq kubiklar va turli yuzali o'yinchoqlar bering; ularni muntazam yuving.
- Qorinda yotqizish o'yinga aylanadi: o'yinchoqlarni qo'l yetar-yetmas masofaga qo'ying – bu burilish va birinchi harakatlanish urinishlariga undaydi.
- Bolani dunyoni kuzatishi va boshini tutishni mashq qilishi uchun tizzangizga tayanch bilan, yuzini oldinga qaratib o'tqazing.
- Javoban g'ung'illang: bola «ba» desa, «ba-ba» deb jilmayib javob bering. Har kuni ko'rsatib va nomlab ovoz chiqarib o'qing.
- Poldagi bolalar uchun xavfsiz ko'zgu bu yoshda eng sevimli o'yinchoq. 2 yoshgacha ekranlar o'chiq.
Shifokorga yoki 103 ga qo'ng'iroq qiling, agar
- 38 °C va undan yuqori harorat nafas olish qiyinlashishi, bosilganda oqarmaydigan toshma, bo'yin qotishi, takroriy qusish yoki g'ayrioddiy uyquchanlik bilan birga kelsa: 103 ga qo'ng'iroq qiling.
- 4 oylikka qadar tik tutilganda boshni tuta olmaslik, qorinda yotganda bilaklarga tayanib ko'tarilmaslik, yoki juda qotgan yoki juda bo'shashgan qo'l-oyoqlar.
- Narsalarni ko'zi bilan kuzatmaslik, jilmaymaslik va tovush chiqarmaslik, yoki baland shovqinga javob bermaslik.
- O'yinchoqlarga qo'l uzatmaslik va qo'llarini og'ziga olib bormaslik, yoki tananing faqat bir tomonidan foydalanish.
- Emishdan bosh tortish, ho'l tagliqlarning ancha kamayishi, suvsizlanish belgilari yoki bo'rtib chiqqan liqildoq bilan tinchitib bo'lmaydigan yig'i.
- Shulardan birini sezsangiz, kechiktirmay 103 ga qo'ng'iroq qiling yoki poliklinika yoki shifoxonaga boring.
Ichki hissingizga ishoning. Chaqaloq sizga kasal tuyulsa, 103 ga qo'ng'iroq qiling yoki poliklinikaga boring.
Telegramda oylik yangiliklar
Botga chaqalog'ingizning tug'ilgan sanasini ayting — u har oy rivojlanish haqida xabar yuboradi va navbatdagi emlashlarni eslatadi.
- ✓Har yangi haftada qisqa dayjest
- ✓Tug'ruqqacha qolgan kunlar hisobi
- ✓Yaqinlashayotgan tekshiruvlar haqida eslatma
- ✓Tepishlar hisoblagichi va to'lg'oq taymeri